Denizli’nin Doğal Hazinesi Büyüyor: “Çameli Pelemiri” Bilim Dünyasında Yerini Aldı
haberzoom.com.tr olarak, Türkiye’nin biyoçeşitliliğine ışık tutan önemli bir keşfi duyurmaktan gurur duyuyoruz. Denizli’nin yemyeşil ilçesi Çameli’de doğa yürüyüşü yapan emekli Fen Bilgisi Öğretmeni Rıfat Özdemir’in gözlemleriyle başlayan yolculuk, bilim dünyası için heyecan verici bir sonuca ulaştı. Özdemir’in dikkatini çeken ve daha önce tanımlanmamış bir bitki türü, yapılan titiz çalışmalar sonucunda bilim literatürüne kazandırıldı.
Ege Üniversitesi’nden Çığır Açan Tanımlama: Cephalaria Cameliensis
Ege Üniversitesi Botanik Bahçesi ve Herbaryum Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Yıldırım ve ekibinin yürüttüğü detaylı incelemeler, bu yeni bitkinin varlığını doğruladı. Yapılan morfolojik ve moleküler analizler sonucunda, bitkiye uluslararası bilim dünyasında “Cephalaria cameliensis”, Türkçe’de ise “Çameli pelemiri” adı verildi. Bu önemli keşif, Türkiye’nin zengin bitki örtüsüne yeni bir halka eklerken, aynı zamanda Çameli’nin doğal güzelliklerinin altını çiziyor.
Keşif Süreci ve Bilimsel Kanıtlar
Prof. Dr. Hasan Yıldırım, keşif sürecini şu sözlerle aktardı: “Bu değerli tür ilk olarak, bölgeyi yakından tanıyan ve arazi gözlemleriyle bize rehberlik eden emekli öğretmen Rıfat Özdemir tarafından fark edildi. Ardından, Akdeniz Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ramazan Süleyman Göktürk ile birlikte yürüttüğümüz morfolojik değerlendirmeler, bitkinin bilinen türlerden farklı olduğunu gösterdi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nden Doç. Dr. Ergun Kaya’nın moleküler analizleriyle de türün genetik olarak ayrışması net bir şekilde ortaya kondu. Elde edilen tüm veriler, bu bitkinin bilim için tamamen yeni bir tür olduğunu kanıtladı. Çalışmamızın sonuçları, taksonomi alanının saygın dergilerinden Phytotaxa’da yayımlanarak uluslararası literatürdeki yerini aldı.”
“Çameli Pelemiri”nin Nadir Yaşam Alanı ve Koruma Gerekliliği
Yapılan araştırmalar, Çameli pelemirinin oldukça dar bir coğrafyada, Denizli-Çameli ve Muğla-Fethiye arasındaki 1350-1850 metre rakımlı bölgelerde yayılış gösterdiğini ortaya koydu. Prof. Dr. Yıldırım, türün yakın akrabalarından belirgin şekilde ayrıldığını vurgulayarak, “Bu dar yayılım alanı ve bölgedeki yoğun otlatma baskısı göz önüne alındığında, Cephalaria cameliensis’in IUCN kriterlerine göre ‘Tehlikede (EN)’ kategorisinde değerlendirilmesini öneriyoruz. Doğal mirasımızı korumak hepimizin sorumluluğu.” dedi.
Türkiye’nin Bitki Çeşitliliğindeki Yeri
Prof. Dr. Yıldırım, Cephalaria cinsinin dünya genelindeki dağılımına ve Türkiye’nin bu konudaki önemine de dikkat çekti. “Cephalaria cinsi, yaklaşık 100 türü barındıran ve Akdeniz Havzası’ndan Orta Asya’ya kadar uzanan geniş bir alanda görülen önemli bir gruptur. Türkiye, bu cins için adeta bir çeşitlenme merkezi konumunda. Son keşiflerle birlikte ülkemizdeki Cephalaria tür sayısı 49’a, endemik tür sayısı ise 25’e yükselmiştir. Bu durum, Anadolu’nun küresel biyoçeşitlilikteki yerini ve taşıdığı endemizm potansiyelini bir kez daha gözler önüne seriyor.” ifadelerini kullandı.
haberzoom.com.tr olarak, bu tür keşiflerin devam etmesi ve ülkemizin doğal zenginliklerinin daha iyi anlaşılması ve korunması için çalışmalarımızı sürdüreceğiz. Çameli’nin bu eşsiz mirasına katkı sağlayan herkese teşekkür ederiz.
